विभागीय परिषदा या भारतातील सहकारी संघराज्याचे एक महत्त्वाचे साधन आहेत. केंद्र आणि राज्यांमध्ये तसेच विविध राज्यांमध्ये समन्वय साधून प्रादेशिक समस्या सोडवण्यासाठी त्यांची स्थापना करण्यात आली आहे. अलीकडेच, या परिषदा केवळ चर्चा मंच न राहता ‘सहकार्याची इंजिने’ म्हणून उदयास येत असल्याचे अधोरेखित करण्यात आले आहे.

भारताच्या संरक्षण सज्जतेमध्ये S-400 प्रणालीने एक महत्त्वाची भूमिका बजावली आहे. आता देशातच या प्रणालीसाठी देखभाल, दुरुस्ती आणि ओव्हरहॉल (MRO) सुविधा स्थापन केल्याने भारताचे ‘मेक इन इंडिया’ आणि संरक्षण क्षेत्रातील आत्मनिर्भरतेचे ध्येय अधिक दृढ होईल.

‘तलाश’ (TALASH) हा कार्यक्रम आदिवासी विद्यार्थ्यांच्या सर्वांगीण विकासासाठी एक महत्त्वाचे पाऊल आहे. राष्ट्रीय आदिवासी विद्यार्थी शिक्षण संस्था (NESTS) आणि UNICEF यांच्या संयुक्त विद्यमाने, हा कार्यक्रम एकलव्य मॉडेल निवासी शाळांमधील (EMRS) विद्यार्थ्यांना करिअर निवड आणि जीवन कौशल्यांमध्ये सक्षम करण्यासाठी तयार करण्यात आला आहे.

जगातील सर्वात मोठी युवा लोकसंख्या असलेला देश म्हणून भारतासमोर अनेक संधी आणि आव्हाने आहेत. शिक्षण, आरोग्य आणि रोजगाराच्या योग्य संधी देऊन या ‘डेमोग्राफिक डिव्हिडंड’चा पुरेपूर वापर करणे हे भारताच्या भविष्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचे आहे.

भारतातील पायाभूत सुविधा, विशेषतः जुने पूल आणि इमारती, वाढत्या नागरीकरणामुळे आणि वापरामुळे दबावाखाली आहेत. अलीकडेच झालेल्या अनेक दुर्घटना या समस्येचे गांभीर्य दर्शवतात आणि नियमित सुरक्षा ऑडिटची तातडीची गरज अधोरेखित करतात.